Klarnet doğru üfleme tekniği nedir? Doğru üfleme tekniğinin tona etkisi nedir? Klarnette ton geliştirme çalışmaları nasıl yapılır?
Klarnette Üfleme Tekniklerinin Tarihi
Klarnetin kısaca tarihine değindiğimiz Klarnet Nedir? yazımızda da anlattığımız gibi 18. yüzyılda klarnetin atası olarak bilinen chalumeau (şalümo) çalgısında, günümüzdeki geliştirilmiş klarnet türlerindekinin aksine kamış, üfleme kısmının ön tarafında konumlandırılmış haldeydi. Tıpkı obua ya da fagotta olduğu gibi üfleme, alt ve üst dudakların ikisinin birden kullanılmasıyla sağlanabiliyordu. Bu teknik 1820 yılında geliştirilerek günümüzdeki halini almıştır.
Carl Baermann isimli klarnet ustası, çift dudak üfleme tekniğinin kaliteli bir ton üretemeyeceğini savunarak, tek dudaklı üfleme tekniğini kullanan ilk klarnet ustası olmuştur. Bu üfleme tekniğinde, üst dudak serbest, alt dudak alt dişlerin üzerine kıvrılacak pozisyonda üflenmektedir. Günümüzde en yaygın üfleme tekniği budur.
Klarnet Doğru Üfleme Tekniği Adımları
Bekin Konumu
Alt dudak alt dişlerin üzerine kıvrılmış pozisyonda, üst ön dişler bekin üzerinde ve dudak dişlerin üzerinde serbest bir şekilde yerleştirilmiş halde ve dudakların kenarlarından hava çıkışı engellenerek üflenir.
Bu noktada dudağın ne kadar kıvrıldığı büyük önem taşımaktadır. Alt dudağın çizgisinden itibaren alt dudağın alt dişleri kapatması doğru üfleme tekniği için yeterlidir.
Alt dudak beki, kamışın ne çok üstünden ne de çok altından kavramalıdır. Kamışın üst kısmından yaklaşık 1cm’lik bir pay bırakmak yeterlidir.
Dudağın kenarlarından hava çıkışını engellemek için dudaklar beki olabildiğince sarmalıdır.
Alt dudağın kamışa yaptığı baskıyı arttırıp azaltarak doğru titreşim noktasını bulun, bu noktada akort cihazı kullanabilirsiniz.
Diyafram Nefesi
Diyafram nefesi, klarnette doğru üfleme tekniğinin temellerindendir. Kısaca açıklamak gerekirse, aldığınız nefes ciğerlerinizi değil karnınızı şişiriyorsa diyafram kaslarını kullanıyorsunuz demektir.
Dudakların kenarlarından ve karın kenarlarını genişletecek şekilde nefes alınır.
Bekin içerisine nefes verilir ancak bu işlem gerçekleştirilirken doğru pozisyonda yerleştirdiğimiz dudaklarımızın pozisyonu korunur ve yanaklar şişirilmez.
Hava akışı diyafram kaslarıyla desteklenerek düzenli bir şekilde beke üflenir.
Hava akışının şiddeti yavaş yavaş arttırılır.
Dudak Kasları
Beki ağzımıza nasıl doğru bir şekilde yerleştireceğimizi ve doğru nefes tekniğiyle nasıl üfleyeceğimizi öğrendikten sonraki bir diğer önemli konu belki de en önemlisi, dudak kasları. Eğer klarnete yeni başladıysanız ve daha öncesinde kamışlı üflemeli çalgı geçmişiniz yoksa, klarnette doğru üfleme tekniği geliştirirken bol bol tekrarlamanız gereken en önemli çalışma, uzun ses üfleme çalışmasıdır. Bu çalışmayı mutlaka akort cihazıyla birlikte yapmanızı öneriyoruz. Dudak kaslarının gelişimi ile güzel bir ton yakalamak birbiriyle tamamen doğru orantılıdır. Bu yüzden bu çalışmayı asla es geçmeyin.
Klarnet Doğru Üfleme Tekniği İpuçları
- Alt dudakların gereğinden fazla kıvrılmaması için özellikle ilk başlarda mutlaka ayna karşısında uzun ses çalışması yapın. Dudakların doğru pozisyonda göründüğünden emin olun. Bu sayede dudak kenarlarından hava kaçırma sorununun büyük oranda önüne geçmiş olacaksınız.
- Üflerken diliniz, ağız içerisinde kamışa 1 saniyeden daha az bir sürede dokunacak pozisyonda geride durmalıdır. Ancak çok fazla geride durması hava akışını olumsuz etkileyecektir.
- Alt dudağın kamışa yaptığı baskıyı akort cihazıyla stabil hale getirin. Alt dudak gereğinden gevşek ise akort pes, gereğinden sıkı ise akort tiz kalacaktır. Bu yüzden doğru pozisyonu akort cihazıyla bulduktan sonra o pozisyona alışmak için bol bol uzun ses üfleme çalışması yapın.
Bir yanıt yazın