Basit makamlar arasındaki ilk makamımız olan Çargah Makamı nedir? Çargah Makamı özellikleri nelerdir? Çargah Makamındaki eserler hangileridir?
Türk Müziği Nazariyatına Giriş yazımızda da bahsettiğimiz gibi toplamda 13 adet basit makamdan bir tanesi olan Çargah Makamını detaylı olarak ele alalım.
Makama geçmeden önce Türk Müziğinde Dörtlü ve Beşliler yazımıza göz atarak, Türk Müziği makamları nasıl oluşur konusunda eksiklerinizi tamamlayabilirsiniz.
Çargah Makamı Özellikleri
- Durak Perdesi: Çargah (Do) Perdesi
- Seyir: Çıkıcıdır. (Dizinin durak perdesi civarından seyre başlanır)
- Dizi: Yerinde bir Çargah beşlisine, bir Çargah dörtlüsü eklenerek oluşur.
- Güçlü: Gerdaniye Perdesi
- Yeden: Buselik Perdesi
- Donanım: Herhangi bir arıza ses almaz.
Çargah Makamı Seyri
Çargah makamı çıkıcı bir makam olduğu için seyre, karar perdesi yani çargah perdesi civarından başlanır. Dizinin seslerinde dolaşılarak güçlü perdesi gösterilir. Yine dizinin seslerinde dolaşılarak Çargah perdesinde tam karar yapılır.
Çargah Makamındaki Eserler
Çargah, yapısı itibariyle ağır yapılı bir makam olduğu için günümüze kadar çok fazla işlenmemiştir ve bu sebeple Çargah makamında şarkılar da kısıtlıdır. Genellikle saz eserlerinde işlenmiş olsa da bazı eserler şunlardır;
- Âşıkın maksûdu ol mahbûb-i bî-hemtâ imiş
- Çün doğup tuttu cihan yüzünü hüsnün güneşi
- Çok güzelsin hüsn-i ânın mâhısın
- Cennetten bir parça misâli Türkiye’m güzel yurdum
- Muzaffersin ey Türk genci
Bir yanıt yazın